Du lịch Lục Yên

01/08/2014

Huyện Lục Yên nằm ở phía Đông Bắc của tỉnh Yên Bái, mang trong mình màu sắc văn hóa của các dân tộc anh em Tày, Nùng, Dao, Kinh…cùng sinh sống, sản xuất trên địa bàn, bên cạnh đó là bức tranh đa sắc màu về phong tục tập quán, lịch sử văn hóa xã hội, thế mạnh tiềm năng kinh tế và sự phong phú của các di tích lịch sử, lễ hội, danh lam thắng cảnh.

Cách thành phố Yên Bái hơn 90km, huyện Lục Yên dần hiện ra với những nét đặc trưng riêng biệt, trùng điệp với những dãy núi đá vôi những dải đồi trầm mặc muôn hình vạn dạng tồn tại cùng với thời gian, địa hình của huyện bị chia cắt bởi hai dãy núi chính chạy dọc theo hướng Tây Bắc -  Đông Nam, tạo ra các thung lũng, bồn địa bằng phẳng là nơi khiến du khác mải mê khám phá những nét đẹp của tạo hóa, của thiên nhiên trong đời sống, văn hóa cũng như ẩm thực. Nét cổ kính của di tích đền Đại Cại, khu khảo cổ học Hắc Y, danh thắng động chùa Hương Thảo, động Cảm Dương, mượt mà qua những làn điệu hát Then của đồng bào dân tộc Nùng, thú vị trong các món ăn dân giã mà quen thuộc như cà pháo giòn, khoai tím, thịt gà trống thiến, thịt mắm cơm đỏ và bánh chuối của người Tày, vịt bầu Lục Yên,…ăn một lần nhớ mãi.

Bình nguyên xanh Khai Trung (Ảnh: sưu tầm)

 

Đến thăm Lục Yên, qua cầu Tô Mậu bắc ngang con sông Chảy hiền hòa, du khách sẽ bắt gặp ngay một thắng cảnh thiên nhiên, một quần thể di tích lịch sử văn hóa linh thiêng và độc đáo. Đó chính là quần thể di tích chùa Tháp Hắc Y – đền Đại Cại nằm ở xã Tân Lĩnh, huyện Lục Yên, nơi đã được Bộ Văn hóa công nhận là Di tích  lịch sử - văn hóa cấp quốc gia. Theo dân gian truyền lại, cũng như sử sách từ lâu đời, đền Đại Cại thờ Bà Chúa quân lương Vũ Thị Ngọc Anh, là con nhà dòng dõi, tướng lĩnh, tinh thông văn võ, lại am hiểu nghề nông. Tướng Vũ Văn Mật tiến cử Bà lên Nhà Vua và được phong chức Phó tướng, phụ trách quân lương. Hàng chục năm với cương vị của mình Bà đã giữ trọn việc quân lương ở vùng rừng núi hiểm trở. Trong lúc khó khăn Bà đã đem kinh nghiệm canh tác ở miền xuôi phổ biến cho nhân dân và quân binh trong vùng khai khẩn đất đai trồng lúa nước, trồng bông dệt vải, hàng chục cánh đồng ở Châu Thu Vật, Châu Lục Yên xưa đều có công của Bà.

Đã trở thành thông lệ, hàng năm cứ vào ngày rằm tháng Giêng, Lễ hội Đền Đại Cại thu hút hàng nghìn du khách và nhân dân các dân tộc trong vùng tới dâng hương, cầu cho mưa thuận, gió hòa, mùa màng tươi tốt, Quốc thái dân an, nhân khang, vật thịnh… và thể hiện truyền thống, đạo lý uống nước nhớ nguồn của dân tộc ta, để tưởng nhớ đến công ơn những danh nhân một thời đã có công khai sơn, phá thạch, chiêu dân, lập làng mở chợ, xây dựng thành luỹ, giữ yên bờ cõi từ thời các Vua Lý - Trần.

Cùng với các hoạt động tâm linh tưởng nhớ những bậc tiền nhân khai sơn phá thạch, lập làng mở cõi, là phần Hội được nhân dân địa phương tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao mang đậm bản sắc truyền thống dân tộc như: giao lưu văn hóa, biểu diễn văn nghệ, các trò chơi truyền thống như: ném còn, bắn nỏ, đẩy gậy, vật, chọi gà, đánh quay, đánh yến, bóng chuyền, kéo co… mang đậm bản sắc văn hoá truyền thống của nhân dân các dân tộc Lục Yên, thu hút hàng trăm vận động viên tham gia, với sự cổ vũ nhiệt tình của hàng ngàn du khách, góp phần làm cho không khí lễ hội càng thêm tưng bừng, hấp dẫn.

Cách quần thể di tích lịch sử văn hóa Chùa tháp Hắc Y, Đền Đại Cại không xa là Đền Suối Tiên – xã Tô Mậu. Theo sử sách, đền Suối Tiên xây dựng khoảng năm 1928 – 1929. Di tích đền Suối Tiên, với khuôn viên gần 6000m2, nằm trong không gian đậm nét văn hóa dân gian các dân tộc Lục Yên, gắn với những truyền tích huyền thoại xa xưa và hệ thống di tích lịch sử văn hóa quốc gia Đền Đại Cại – Hắc Y và khu khảo cổ tháp Chùa Thượng Miện thời Lý – Trần; là vùng đất “Non xanh kỳ thú – hấp dẫn tâm linh – Đất ngọc danh truyền”. Xung quanh có núi Thắm, núi Hắc Y, núi Bạch Mã với nhiều hang động, trên núi rừng hệ thảm thực động vật, thực vật, vi sinh vật đa dạng, phong phú; những núi đá độc lập, sừng sững kỳ vĩ; phía trước đền là giếng nước quanh năm trong mát, có loài cá bỗng bản địa (dân gọi là cá thần), tạo cho đền cảnh tĩnh lặng, huyền bí. Đặc biệt, trong những năm 1965-1966, các hang động ở khu đền Suối Tiên là nơi cất giấu vũ khí, lương thực phục vụ cho cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước của nhân dân ta. Với những giá trị lịch sử quan trọng, ngày 04/7/2013, Chủ tịch UBND tỉnh Yên Bái đã ra Quyết định công nhận di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh đền Suối Tiên, xã Tô Mậu. Qua đây, góp phần tạo điều kiện cho việc bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị di tích, nhằm giáo dục truyền thống yêu nước cho các thế hệ hôm nay và mai sau.

Lục Yên là vùng đất có nhiều dấu tích lịch sử và danh lam thắng cảnh chứa đựng biết bao truyền thuyết làm say đắm lòng người. Nơi đây còn được mệnh danh là vùng đất Ngọc bởi có thứ đá ruby quí hiếm và đá vôi trắng với trữ lượng lớn, cùng với công nghiệp khai thác, chế tác đá trắng mỹ nghệ, là nghề làm tranh đá quí là những điểm đến đầy hấp dẫn. Về thị trấn Yên Thế, trung tâm chính trị - kinh tế - văn hóa của huyện Lục Yên, du khách sẽ được hòa mình vào dòng người từ khắp nơi đang tấp nập đổ về xem Hội chọi trâu, lễ hội truyền thống mang đậm chất văn hóa của người dân đất ngọc. Để hiểu về văn hóa và cuộc sống con người vùng cao Lục Yên du khách có thể làm một chuyến du lịch sinh thái lên xã vùng cao Khai Trung, nơi được mệnh danh là bình nguyên xanh, gặp những cánh rừng nguyên sinh bạt ngàn để thưởng ngoạn cảnh vật hữu tình cùng hương vị ẩm thực bản địa. Lục Yên còn là nơi văn hóa giàu bản sắc các dân tộc, với những điệu dân vũ và hát xướng “Khảm hải” của người Tày, hát giao duyên của người Nùng, với lễ thức “cấp sắc” rất độc đáo của người Dao.

          Với sự quan tâm của chính quyền các cấp, du lịch huyện Lục Yên từng bước được đầu tư, xây dựng và đổi mới, mời gọi du khách gần xa một lần đến tham quan, chiêm ngưỡng và cùng thưởng thức những nét đẹp vốn có của mảnh đất giàu truyền thống này.

Thùy Dương - TTXTDL

Danh mục